مفید کلینیک | دکتر ابیضی
جستجوی
پیشرفته
  1. خانه
  2. تشخیص و درمان عفونت هلیکوباکترپیلوری

هلیکوباکترپیلوری چیست؟

هلیکوباکتر پیلوری نوعی باکتری بی هوازی مارپیچی است که موجب التهاب پوشش داخلی معده و اثنی عشر می‌شود. این باکتری با آلوده کردن قسمت انتهایی معده یعنی آنتروم، از دلایل اصلی زخم معده و سرطان معده به شمار می‌آید.

این باکتری ممکن است مدت زمان زیادی در بدن باقی بماند که بواسطه این ماندگاری، تغییرات مخاطی در بافت معده رخ میدهد و پوشش فعال معده تحلیل رفته و در نهایت مستعد بروز سرطان میشود.

علایم هلیکوباکترپیلوری

بسیاری از افراد مبتلا به هلیکوباکترپیلوری هیچ‌گونه علایم یا نشانه خاصی ندارند، اما در برخی افراد هم ممکن است وجود این باکتری در معده با علایم زیر همراه باشد.

  • تهوع و استفراغ
  • درد و سوزش در شکم به خصوص در زمان خالی بودن معده
  • بی اشتهایی
  • بروز دل‌درد بعد از غذا خوردن
  • نفخ شدید
  • احساس پری شکم بعد از غذا
  • کاهش وزن‌ بدون دلیل
  • آروغ‌زدن مکرر
  • کم خونی فقر آهن
  • کمبود پلاکت خون
  • علایم غیر اختصاصی مثل خارش بدن

علت بروز عفونت هلیکوباکترپیلوری

در کشورهای در حال پیشرفت انتقال این عفونت در دوران کودکی به صورت اکتسابی است و رعایت بهداشت غذایی در این زمینه بسیار تاثیرگذار است.

عوارض عفونت هلیکوباکترپیلوری

وجود هلیکوباکترپیلوری در داخل معده برای افراد زیادی بدون عوارض است. در مقابل، افراد کمی هم باعث آسیب به پوشش معده و ایجاد زخم های گوارشی می شود. از مهم ترین عوارض ناشی از این عفونت در افراد مختلف می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • تشدید خونریزی معده
  • التهاب مخاط معده
  • افزایش احتمال ابتلا به سرطان معده
  • انسداد مجراهای گوارشی و ایجاد نقص در عبور غذا

تشخیص هلیکوباکترپیلوری

در برخی از نقاط جهان عفونت هلیکوباکترپیلوری در بین افراد بسیار شایع است، اما هنوز ادله کافی برای بررسی و ریشه کنی همگانی وجود ندارد و غالبا کسانی که علایمی مرتبط با این میکروب را دارند بررسی می شوند. روش های مختلفی برای تشخیص این باکتری وجود دارد همچون:

آزمایش خون

در این روش آنتی بادی های هلیکوباکترپیلوری بررسی و در صورتی که در خون وجود داشته باشد، نشانگر مواجهه ی فرد با این بیماری است. این آزمایش نمی تواند ریشه کنی بیماری یا فعال بودن آن را نشان دهد.

آزمایش آنتی ژن مدفوع

در این روش آنتی ژن میکروب هلیکوباکترپیلوری در مدفوع بررسی می شود که روش بسیار حساس و اختصاصی محسوب می شود.

روش تشخیص تست تنفسی

در این روش فرد یک قرص اوره که دارای مولکول های کربنی است را قورت می دهد، سپس اگر کربن در این تست تنفسی یافت شود به این معناست که هلیکوباکتری در مخاط معده وجود دارد و آنزیم های این میکروب توانسته اوره را تجزیه کند.

آندوسکوپی فوقانی

در روش آندوسکوپی فوقانی می توان نقاط مختلف مانند پوشش مری، معده و اثنی عشری را بررسی و از داخل گلو، از بافت پوشش داخلی معده و روده نمونه گرفت. نمونه گرفته شده را می توان جهت بررسی میکروب رنگ آمیزی کرد یا این که در مواجهه با اوره قرار داد.

درمان هلیکوباکترپیلوری

برای درمان هلیکوباکتر پیلوری روش‌های مختلفی وجود دارد که با توجه به شرایط بیمار نوع درمان مشخص می‌شود. امروزه باور بر این است در صورتیکه به هر روشی وجود هلیکوباکترپیلوری مشخص شود باید اقدام به ریشه کنی آن نمود. اما باید در نظر داشت با پیشرفت علم در آینده امکان افتراق فرم پرخطر این میکروب مهیا خواهد شد که بر این اساس ممکن است موارد کم خطر میکروب را درمان نکنیم.

استفاده از داروهای آنتی‌بیوتیک

در اکثر موارد برای درمان هلیکوباکترپیلوری از چند نوع آنتی‌بیوتیک به طور همزمان استفاده می‌شود. به علت بروز مقاومت سریع این باکتری به درمان، قطع آنتی بیوتیک ها بصورت خودسرانه درمان را بسیار مشکل تر خواهد کرد و تغییر درمان صرفاً در صورت بروز واکنش های شدید به دارو و تهدید کننده حیات صورت خواهد گرفت.

مهار کننده پمپ پروتون

از مهارکننده‌های رایج ترشح اسید برای از بین بردن علایم این باکتری می‌توان به لانزوپرازول، امپرازول، پنتوپرازول و مواردی از این قبیل اشاره کرد. مکانیسم اثر این داروها، کاهش میزان اسید معده و فراهم نمودن محیط مناسب جهت اثربخشی بهتر آنتی بیوتیک ها می باشد.

روش های پیشگیری از ابتلا به هیلکوباکترپیلوری

پزشکان توصیه می‌کنند حتماً دست‌ها را قبل از غذا خوردن با آب و صابون بشویید و حتماً از پخته شدن غذاها و سلامت آبی که مینوشید اطمینان حاصل کنید.

تشخیص و درمان عفونت هلیکوباکترپیلوری

فهرست